Η υποδοχή
Η γκάιντα και η υποδοχή από τον πιπίστα: τι είναι το όργανο και γιατί ανοίγει τη βραδιά
Πώς λειτουργεί η μεγάλη γκάιντα των Highlands, γιατί δεν μπορεί να παίξει σιγά και από πού προέρχεται η συνήθεια του πιπίστα στην πόρτα.
Κρατήστε τη βραδιά σας ↗Γρήγορη απάντηση
Η μεγάλη γκάιντα των Highlands είναι ένα πνευστό όργανο με γλωσσίδι που τροφοδοτείται από ασκό, με ένα chanter για τη μελωδία και τρία drones για μια σταθερή νότα υποβάθρου. Σύμφωνα με τη Wikipedia, δεν μπορεί να μεταβάλει την έντασή της ούτε να σταματήσει για παύσεις, γι' αυτό οι παίκτες διαμορφώνουν τη μουσική με διακοσμητικές νότες. Οι γκάιντες μαρτυρούνται για πρώτη φορά στη Σκωτία γύρω στο 1400 και οι αρχαιότερες αναφορές είναι στρατιωτικές, γι' αυτό η υποδοχή από πιπίστα έχει τελετουργικό χαρακτήρα. Η σελίδα κρατήσεων αναφέρει ότι ένας πιπίστας υποδέχεται τους επισκέπτες και ποζάρει για φωτογραφίες.
Η μεγάλη γκάιντα των Highlands με μια ματιά
| Μέρος ή γεγονός | Πηγή | |
|---|---|---|
| Chanter | Παίζει τη μελωδία· διπλό καλάμι· εννέα νότες | Wikipedia |
| Drones | Δύο τενόροι και ένα μπάσο, κουρδισμένα σε Λα | Wikipedia |
| Σάκος | Συγκρατεί τον αέρα ώστε ο ήχος να μην σταματά ποτέ | Wikipedia |
| Δυναμική | Καμία· η έκφραση προέρχεται από διακοσμητικά στοιχεία | Βικιπαίδεια |
| Πρώτες καταγραφές | Γύρω στο 1400 στη Σκωτία | Βικιπαίδεια |
Πώς λειτουργεί το όργανο
Η Wikipedia αναφέρει ότι ένα σύγχρονο σετ γκάιντας των Highlands αποτελείται από έναν ασκό, έναν αυλό φυσήματος, έναν αυλό μελωδίας και τρεις βομβάρδες — δύο τενόρους και μία μπάσο. Ο αυλός μελωδίας παίζει τη μελωδία με διπλό καλάμι· κάθε βομβάρδα έχει ένα μονό καλάμι. Και τα τέσσερα καλάμια βρίσκονται μέσα σε ξύλινες υποδοχές, οπότε ο παίκτης δεν μπορεί να αλλοιώσει τον ήχο με τα χείλη ή τη γλώσσα. Ο παίκτης φυσάει στον ασκό και τον πιέζει με το χέρι, και ο αποθηκευμένος αέρας κρατάει τα καλάμια να ηχούν ακόμη και όταν ο γκαϊντατζής παίρνει ανάσα. Γι' αυτό η γκάιντα μοιάζει να παίζει χωρίς παύση.
Γιατί είναι πάντα θορυβώδες
Η ροή του αέρα είναι συνεχής, οπότε η μουσική είναι εκ φύσεως legato και οι νότες δεν μπορούν να διαχωριστούν απλώς σταματώντας τον αέρα. Η Wikipedia αναφέρει ότι το όργανο δεν έχει δυναμικές και δεν έχει παύσεις. Ένας πιπεράς χρησιμοποιεί επομένως grace notes, σύντομες διακοσμητικές νότες που ονομάζονται embellishments, για να σηματοδοτήσει πού τελειώνει η μία νότα και πού αρχίζει η επόμενη. Ονομάζει ως παραδείγματα doublings, taorluaths, throws, grips και birls. Το αποτέλεσμα είναι ένας ήχος μεγάλης ενέργειας που δεν μπορεί να χαμηλώσει, κάτι που ταιριάζει σε υπαίθριους χώρους και τελετές και καθιστά τον πιπερά φυσικό act έναρξης.
Η κλίμακα και ο ήχος
Ο χάντερ καλύπτει εννέα νότες, από έναν ολόκληρο τόνο κάτω από τη βάση έως μια οκτάβα πάνω από αυτήν, και η κλίμακα του είναι περίπου μιξολυδική, με ελαττωμένη εβδόμη, σύμφωνα με τη Wikipedia. Τα drones είναι κουρδισμένα στο A, και το A των σημερινών πιπεράδων βρίσκεται ψηλότερα από τα 440 Hz που κάποτε ήταν το πρότυπο, γύρω στα 470 με 480 Hz. Ένας ακροατής χωρίς καμία εκπαίδευση μπορεί παρ' όλα αυτά να ακούσει ότι οι μελωδίες στηρίζονται σε ένα μικρό σύνολο νοτών και σε ένα σταθερό βουητό από κάτω τους, που προσδίδει στη μουσική τον ξεχωριστό, σχεδόν φωνητικό χαρακτήρα της.
Από πού προέρχονται οι σωλήνες
Η Wikipedia τοποθετεί την πρώτη μαρτυρία για γκάιντες στη Σκωτία γύρω στο 1400, με ένα κείμενο του 1396 να αναφέρεται σε «warpipes» στη Μάχη του North Inch. Ο ισχυρισμός ότι ακούστηκαν γκάιντες στο Bannockburn το 1314 αμφισβητείται. Η πρώτη σαφής αναφορά στις γκάιντες των Highlands που παραθέτει το άρθρο για τη λαϊκή μουσική είναι η Μάχη του Pinkie Cleugh το 1547. Οι αρχαιότερες αναφορές, λοιπόν, αφορούν τις γκάιντες στον πόλεμο, και το όργανο καθιερώθηκε στον βρετανικό στρατό.
Πίπιζες στη μάχη και στην παρέλαση
Σύμφωνα με τη Wikipedia, οι πιπίστες συνόδευαν τα στρατεύματα στη μάχη καθ’ όλη τη διάρκεια του 19ου αιώνα. Η πρακτική εγκαταλείφθηκε στον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο μετά τις πρώτες απώλειες, αναβίωσε από την 51st Highland Division στο Ελ Αλαμέιν το 1943 και ο Bill Millin έπαιξε στην παραλία Sword το 1944. Η τελευταία πολεμική χρήση που καταγράφεται είναι η κρίση του Άντεν το 1967. Αυτό το στρατιωτικό παρελθόν εξηγεί γιατί η γκάιντα αποτελεί σήμερα σύμβολο τελετουργίας, από παρελάσεις έως γάμους, και γιατί ένας πιπίστας στην πόρτα δημιουργεί μια αίσθηση επισημότητας και λίγης συγκίνησης.
Piobaireachd, η μεγάλη μουσική
Δίπλα στα εμβατήρια και τους χορευτικούς σκοπούς βρίσκεται το piobaireachd, γνωστό και ως ceol mor, που σημαίνει «μεγάλη μουσική». Η Wikipedia το περιγράφει ως μια σόλο φόρμα που ξεκινά με ένα αργό θέμα, το ground, περνά μέσα από ολοένα και πιο σύνθετες παραλλαγές και επιστρέφει στο ground. Αναπτύχθηκε από κληρονομικές οικογένειες πιπεράδων, με εξέχουσα τη MacCrimmons, και φαίνεται να εμφανίστηκε τον 17ο αιώνα. Μια βραδινή υποδοχή είναι απίθανο να το περιλαμβάνει εκτενώς, αλλά είναι το ρεπερτόριο για το οποίο το όργανο είναι περήφανο περισσότερο από κάθε άλλο.
Τι να περιμένετε από το καλωσόρισμα
Η σελίδα κρατήσεων αναφέρει ότι ένας πιπιέρης υποδέχεται τους επισκέπτες και ποζάρει για φωτογραφίες. Δεν διευκρινίζει πού στέκεται ο πιπιέρης ούτε πόσο διαρκεί το καλωσόρισμα. Αν θέλετε μια φωτογραφία, ζητήστε ευγενικά από τον πιπιέρη και αφήστε λίγο χρόνο· μια φούστα κιλτ και ένα πλήρες σετ γκάιντας συνθέτουν μια ωραία εικόνα. Επειδή το όργανο δεν παίζεται σιγά, κρατήστε τα χέρια των μικρών παιδιών και περιμένετε ο ήχος να γεμίσει την αίθουσα, έπειτα αφεθείτε στην πιο ήσυχη μουσική της βραδιάς που ακολουθεί.
Συχνές ερωτήσεις
Γιατί η γκάιντα είναι τόσο δυνατή;
Η Wikipedia αναφέρει ότι δεν έχει δυναμική: τα καλάμια ηχούν σε μία ένταση, οπότε ο εκτελεστής δεν μπορεί να παίξει απαλά.
Πόσα μονόχορδα έχει μια γκάιντα των Χάιλαντς;
Τρία: δύο drones τενόρου και ένα drone μπάσου, σύμφωνα με τη Wikipedia.
Θα υπάρχει πιπιέρ στο δείπνο;
Η σελίδα κρατήσεων αναφέρει ότι ένας γκαϊντατζής υποδέχεται τους επισκέπτες και ποζάρει για φωτογραφίες.
Πηγές